Жил бүрийн гуравдугаар сарын 8-нд дэлхий даяар тэмдэглэдэг “Олон улсын эмэгтэйчүүдийн баяр” нь эмэгтэйчүүдийн эрх, тэгш боломж, нийгэмд оруулсан хувь нэмрийг үнэлэн хүндэтгэх өдөр билээ. Анх ажил хөдөлмөр, улс төрийн эрхийн төлөөх тэмцлээс үүдэлтэй энэ өдөр өнөөдөр дэлхийн олон орны соёл, уламжлалд өөр өөр өнгө аясаар тэмдэглэгддэг болсон. Ингээд уг баярын тухай сонирхолтой 10 баримтыг хүргэе.
1. Үүсэл нь ажилчин эмэгтэйчүүдийн хөдөлгөөнтэй холбоотой
Олон улсын эмэгтэйчүүдийн баярын эхлэл нь XX зууны эхэн үеийн үйлдвэрчний эвлэлийн хөдөлгөөнтэй салшгүй холбоотой. Ялангуяа АНУ болон Европт эмэгтэй ажилчид ажлын цаг, цалин хөлс, хөдөлмөрийн нөхцлөө сайжруулахын төлөө тэмцэж байв. Энэ тэмцэл нь хожим олон улсын хэмжээний санаачилга болон өргөжсөн.
2. Албан ёсны санал санаачилга 1910 онд гарсан
1910 онд Copenhagen хотноо болсон Социалист эмэгтэйчүүдийн олон улсын бага хурлын үеэр Германы нийгмийн зүтгэлтэн Clara Zetkin олон улсын эмэгтэйчүүдийн өдрийг тэмдэглэх санаачилга гаргасан. Түүний санал олон орны төлөөлөгчдийн дэмжлэгийг авч, улмаар энэхүү өдөр бий болох үндэс тавигдсан юм.
3. Гуравдугаар сарын 8-ныг тогтмол тэмдэглэх болсон нь
Анхны тэмдэглэлт арга хэмжээнүүд өөр өөр өдөр болж байсан ч 1917 онд Оросын эмэгтэйчүүд “Талх ба энх тайван” уриатай ажил хаялт зохион байгуулснаар гуравдугаар сарын 8-ны өдөр онцгой ач холбогдолтой болсон. Энэ үйл явдал нь Russia дахь хувьсгалын эхлэлтэй давхцдаг гэж түүхчид үздэг.
4. НҮБ албан ёсоор хүлээн зөвшөөрсөн
1975 онд United Nations энэ өдрийг албан ёсоор тэмдэглэж эхэлсэн. Түүнээс хойш жил бүр тодорхой уриа, сэдвийн дор дэлхий нийтэд эмэгтэйчүүдийн эрх тэгш байдлын асуудлыг хөндсөөр ирсэн.
5. Дэлхийн 100 гаруй оронд тэмдэглэдэг
Өнөөдөр Олон улсын эмэгтэйчүүдийн баярыг 100 гаруй улс оронд тэмдэглэж байна. Зарим улсад бүх нийтийн амралтын өдөр байдаг бол заримд нь энгийн ажлын өдөр хэвээр байдаг. Тухайлбал, Mongolia улсад энэ өдөр бүх нийтийн амралтын өдөр байдаг.
6. Өнгөний бэлгэдэл
Энэхүү баярын албан ёсны өнгөнүүд нь ягаан, ногоон, цагаан юм. Ягаан өнгө нь шударга ёс, нэр төрийг; ногоон нь итгэл найдварыг; цагаан нь цэвэр ариуныг бэлгэддэг. Эдгээр өнгө нь анх Их Британийн эмэгтэйчүүдийн сонгуулийн эрхийн хөдөлгөөнтэй холбоотойгоор хэрэглэгдэж байжээ.
7. Жил бүр өөр уриатай
НҮБ-аас жил бүр тодорхой уриа дэвшүүлдэг. Жишээлбэл, жендэрийн тэгш байдал, эмэгтэйчүүдийн манлайлал, инновац дахь оролцоо зэрэг сэдвүүдийг онцолдог. Энэ нь баярыг зөвхөн цэцэг, бэлэгтэй холбохоос илүү нийгмийн ач холбогдлыг нь ойлгуулах зорилготой.
8. Зарим оронд “Эхийн өдөр”-тэй андуурагддаг
Зарим улс оронд энэ өдрийг “Эхийн өдөр”-тэй адилтган ойлгох тохиолдол бий. Гэвч үнэн хэрэгтээ Олон улсын эмэгтэйчүүдийн баяр нь бүх насны, бүх салбарын эмэгтэйчүүдийн эрх, оролцоог хүндэтгэх зорилготой өдөр юм. Харин Эхийн өдөр нь эхчүүдэд онцгойлон зориулагдсан тусдаа баяр байдаг.
9. Эдийн засгийн нөлөө
Гуравдугаар сарын 8-ны өдөр цэцэг, бэлэг дурсгалын худалдаа огцом өсдөг. Ялангуяа алтанзул цэцгийн борлуулалт нэмэгддэг нь олон оронд ажиглагддаг сонирхолтой баримт юм. Энэ нь баярын соёл эдийн засгийн тодорхой салбарт нөлөөлдгийг харуулна.
10. Орчин үеийн ач холбогдол
Өнөөдөр энэ өдөр нь зөвхөн баяр тэмдэглэхээс гадна жендэрийн тэгш бус байдал, хүчирхийлэл, боловсролын тэгш боломж зэрэг асуудлыг хөндөх индэр болжээ. Дэлхий дахинд эмэгтэйчүүдийн оролцоо улс төр, шинжлэх ухаан, бизнесийн салбарт өсөн нэмэгдэж байгаа ч тэгш байдал бүрэн хангагдаагүй хэвээр байна. Иймээс Олон улсын эмэгтэйчүүдийн баяр нь өнгөрснийг дурсахын зэрэгцээ ирээдүйд хийх ажлын сануулга болдог.
